w powieściach historycznych oraz fantasy zwykle punktem kulminacyjnym jest wielka bitwa, w której ścierają się siły dobra i zła. Opisujący bitwę powinieneś wczuć się w rolę dowódcy. Zaplanuj jej przebieg i dynamikę, rozpracuj wroga, nie zapomnij o żywności i amunicji. Możesz zapewnić armii magicznych pomocników, jednak niech i oni poddadzą się twardym regułom walki.

Narysuj mapę

mapAby przekonująco i z rozmachem opisać bitwę, trzeba ją najpierw zobaczyć w wyobraźni. Dlatego najlepiej zacząć nie od pisania, lecz… rysowania. Mapa pomoże ci zwizualizować pole bitwy, umiejscowić wrogie armie i punkty orientacyjne. Rysując mapę, zastanów się, gdzie są wzgórza, rzeki, strumienie? Czy teren czymś się wyróżnia i czy można to wykorzystać podczas walki? Czy w okolicy znajdują się jakieś mosty, warownie? Jeśli zamek lub wieża pełnią w bitwie funkcję strategiczną, narysuj je ze szczegółami. Nie umieszczaj na mapie wszystkiego, co przyjdzie Ci do głowy, a jedynie to, co ma wpływ na przebieg i wynik bitwy.

Zaplanuj dynamikę

soldierBitwa to wydarzenie wielowymiarowe, na które składa się wiele decyzji, pertraktacji, pojedynków. Może trwać godzinami, dniami, a nawet tygodniami. A to oznacza, że czytelnik bombardowany coraz to nowymi drobiazgowymi informacjami, w pewnym momencie może się poczuć przeciążony. Aby sprawnie przeprowadzić bitwę, przygotuj się do niej jak prawdziwy dowódca. Mapę, którą narysowałeś, użyj jak planszę. Postaw na niej małe obiekty, które będą symbolizowały walczących wojowników. A następnie przesuwaj ich po planszy zgodnie z wymyślonym przez Ciebie przebiegiem bitwy. Dzięki tej metodzie zaplanujesz dynamikę bitwy i nie utoniesz w morzu szczegółów.

 Zmieniaj punkt widzenia

eagle1Niezależnie od tego, w jakiej osobie zdecydowałeś się poprowadzić narrację, dobrze jest w scenie batalistycznej często zmieniać punkt widzenia. Przykładowo, można zastosować narrację pierwszoosobową prowadzoną przez kilku bohaterów, by pokazać bitwę z perspektywy walczących we wrogich obozach żołnierzy. Dzięki temu zwiększysz napięcie i odmalujesz pełny obraz sytuacji w wyobraźni czytelnika.

Natomiast narracja trzecioosobowa doda bitwie majestatu i epickiego rozmachu. Narrator wszechwiedzący może być jak orzeł szybujący nad polem bitwy. Czytelnik będzie z niecierpliwością oczekiwał, aż narrator wyjawi mu coś, czego nie mogą zobaczyć wojownicy, np. informację o tym, że zza wzgórza zbliża się niespodziewany atak.

 Zadbaj o logistykę

camp2Nie zapominajmy, że bitwa to nie tylko efektowne potyczki, ale też i przyziemne realia. Dlatego niezbędne jest solidne przygotowanie logistyczne. Trzeba pamiętać o konieczności przemieszczenia oddziałów, zaopatrzenia ich w żywność i amunicję oraz wyznaczeniu miejsca, gdzie rozbiją obóz. Brak prowiantu czy amunicji to powód, dla którego przegrano wiele bitew, a dla pisarza jest to dodatkowo  doskonały pretekst do zwiększenia napięcia.

Nie przesadzaj z magią

gandalf4Jeżeli piszesz powieść fantasy, Twojej armii mogą pomagać postaci obdarzone siłą magiczną. Niech pojawiają się w krytycznym momencie bitwy, ale postępuj z nimi ostrożnie.  Chociaż pochodzą z wymyślonego przez Ciebie świata, muszą trzymać się jakichś reguł. Jeśli czarodziej rzuci zaklęcie, którym w jednej chwili zabije wrogie wojska, czytelnik straci całą przyjemność ze śledzenia przebiegu bitwy. Nie ma też sensu tworzyć postaci, które są tak doskonale uzbrojone, że praktycznie nie można ich pokonać. Z ich udziałem bitwa stanie się nudna i przewidywalna.

Wyznacz granice i ustal zasady działania magii, by dodać dramatyzmu. Przykładowo, czarodziej będzie mógł rzucić śmiercionośne zaklęcie na wrogie wojsko, pod warunkiem, że zaraz po jego wypowiedzeniu sam umrze. Doskonale uzbrojeni wojownicy poruszają się w ślimaczym tempie, elfy śpią dwadzieścia godzin dziennie; a smok, by mieć siłę do walki musi zjeść baraninę, która jest trudna do zdobycia.

 

Bitwa to skomplikowane przedsięwzięcie, które trzeba starannie zaplanować, by móc stopniowo odsłaniać kolejne informacje czytelnikowi, nie zasypując go szczegółami, a jednocześnie odmalowując w jego wyobraźni pełny obraz sytuacji.

Nie sposób wyobrazić sobie bitwy bez efektownych pojedynków, o których więcej w kolejnym wpisie.

Źródło: How to Write a big Battle Scene for your Fantasy Novel, Stormthecastle

Powiązane wpisy:

Jak opisać pojedynek

Jak zmusić bohatera do działania

Niespodziewany zwrot akcji na 6 sposobów

Jak pisać o emocjach

Sztuka opowiadania: Narracja pierwszoosobowa

Sztuka opowiadania: Narracja trzecioosobowa

Konflikt sposobem na prezentację bohaterów

Pisarska paleta barw

Sekret dobrego stylu: Obrazowe rzeczowniki

Jak zrytmizować prozę?